Γράφει ο Δημήτριος Λαμπράκης *

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε, τον Μάιο του 2016, την 2016/800/ΕΕ οδηγία του σχετικά με τις δικονομικές εγγυήσεις για τα παιδιά που είναι ύποπτοι ή κατηγορούμενοι στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών. Η οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες και συνεπεία τούτης με την ΥΑ 50713/2016 του Υπουργού Δικαιοσύνης κ. Παρασκευόπουλου ΑΜΕΣΑ συστάθηκε ειδική νομοπαρασκευαστική επιτροπή με αντικείμενο την κατάρτιση σχεδίου νόμου για την ενσωμάτωση στην εθνική έννομη τάξη της ευρωπαϊκής οδηγίας τα αποτελέσματα της οποίας θα έχουμε στο 1ο τρίμηνο του 2017.

Αφορά κάθε πρόσωπο που είναι κάτω των 18 ετών και θεμελιώνει ΠΛΗΝ ΑΛΛΩΝ α) το δικαίωμα ενημέρωσης του ανηλίκου με τα δικαιώματά του κατά την ποινική διαδικασία, β) το δικαίωμά του να ενημερωθεί άμεσα ο ασκών τη γονική μέριμνά του, γ) το δικαίωμα σε ατομική αξιολόγηση η οποία θα λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη την προσωπικότητα και την ωριμότητα του παιδιού, το οικονομικό, κοινωνικό και οικογενειακό του υπόβαθρο και τις ειδικές αδυναμίες που ενδέχεται να παρουσιάζει το παιδί, δ) το δικαίωμα ιατρικής εξέτασης που θα αποβλέπει, ιδίως, στην αξιολόγηση της γενικής πνευματικής και σωματικής κατάστασής του ώστε να προσδιορίζεται η ικανότητα του παιδιού να αντιμετωπίσει την ανάκριση ή άλλες ανακριτικές πράξεις ή πράξεις συλλογής αποδεικτικών στοιχείων, ή οποιαδήποτε μέτρα λαμβάνονται ή προβλέπεται να ληφθούν κατά του παιδιού, ε) την καταγραφή με οπτικοακουστικά μέσα των ανακρίσεων, στ) την μικρότερη δυνατή χρονική διάρκεια στέρησης της ελευθερίας του λαμβανομένης υπόψη της ηλικίας, της ατομικής κατάστασης του παιδιού, καθώς και τις ιδιαίτερες περιστάσεις της περίπτωσης ώστε να υπάρξει και ειδική μεταχείριση στην περίπτωση στέρησης της ελευθερίας και να ληφθούν τυχόν εναλλακτικά μέτρα αλλά κυρίως η ευρωπαϊκή οδηγία υποχρεώνει, εάν δεν προβλέπεται άλλως στο εθνικό δίκαιο, ζ) στο δικαίωμα συνδρομής από δικηγόρο προτού ακόμη εξεταστούν από την αστυνομία ή άλλη αρχή επιβολής του νόμου ή δικαστική αρχή, πριν ακόμη να λάβουν χώρα συγκεκριμένες ανακριτικές πράξεις όπως π.χ η διέλευση προσώπων για αναγνώριση, κατ' αντιπαράσταση εξέταση, αναπαράσταση εγκλήματος κλπ.

Ευνόητο είναι ότι για την συμμόρφωση της δικής μας έννομης τάξης στην παραπάνω οδηγία θα πρέπει η νομοπαρασκευαστική επιτροπή να προτείνει την πρόσληψη σε κάθε αστυνομική διεύθυνση τουλάχιστο παιδοψυχολόγου όπως και την υποχρέωση των κατά τόπο δικηγορικών συλλόγων να εκδίδουν μηνιαίως κατάσταση δικηγόρων που θα καλούνται παραχρήμα, άμα τη σύλληψη παιδιού για την προάσπιση των δικονομικών δικαιωμάτων τους. Τούτο βεβαίως, το δικαίωμα συνδρομής από δικηγόρο πριν από συγκεκριμένες ανακριτικές πράξεις, θα έπρεπε να ισχύσει και για τους ενηλίκους αλλά περιμένουμε για αυτό την τροποποίηση του κώδικα ποινικής δικονομίας.

* Ο Δημήτριος Λ και Π Λαμπράκης είναι δικηγόρος