Αφηγούμενος χρόνια πριν τον εφιάλτη που είχε ζήσει, ο Ισάακ Μιζάν είχε αποκαλύψει το μέγεθος του τραύματος που άφησε πίσω του το Ολοκαύτωμα σ’ όσους κατάφεραν να βγουν ζωντανοί από τα στατόπεδα- κολαστήρια του Γ’ Ράιχ. «Κι ήταν στιγμές που μας έζωναν οι ενοχές γιατί επιβιώσαμε εμείς οι ελάχιστοι τυχεροί και χαθήκανε οι άλλοι […] Τώρα δεν ζούσα μονάχα ξανά τη φρίκη των στρατοπέδων, μα ζούσα μαζί και τη βαριά και αβάσταχτη αίσθηση της απουσίας και της ερημιάς στο σπίτι που μεγαλώσαμε και περάσαμε όμορφες κι ευτυχισμένες στιγμές», έλεγε σ’ εκείνη τη χειμαρρώδη αφήγησή του που «έκλεισε» στις σελίδες του βιβλίου του ο Δημήτρης Βλαχοπάνος.

«Ψάχνω μέσα σ’ αυτή τη σύνοψη της ζωής να βρω αν υπάρχει επόμενο υπόγειο σκαλοπάτι για να κατρακυλήσει ο κόσμος σ’ άλλη ντροπή φοβερότερη απ’ αυτή των στρατοπέδων της φρίκης. Αν υπάρχει άλλη ελεεινότερη πράξη που κάνει σκουπίδι τον άνθρωπο [...] τον άνθρωπο θύμα, τον άνθρωπο ράκος, τον άνθρωπο μελλοθάνατο, που έχει προσαρμοστεί πια στην ταπείνωση κάθε μορφής και κρέμεται απ’ το στόμα του τρεμάμενου διπλανού του, περιμένοντας με αδημονία να καταρρεύσει πριν από αυτόν, για να του πέσει η μπουκιά και να την αρπάξει εκείνος!», σημείωνε -μεταξύ άλλων- ο Ισαάκ Μιζάν, κάνοντας απολογισμό ζωής.

Πριν από τον πόλεμο, σύμφωνα με τον κ. Βλαχοπάνο, η εβραϊκή κοινότητα της Άρτας διέθετε δύο συναγωγές κι ένα σχολείο και αριθμούσε 500 άτομα τη δεκαετία του ‘30 και πάνω από 400 το ‘40, λίγο προτού ξεσπάσει ο πόλεμος. Από τους 352 που επιβιβάστηκαν στα τρένα θανάτου μόλις 23 επέστρεψαν κι αυτοί, άλλοι έφυγαν για Αθήνα και άλλοι για το νέο (τότε) κράτος του Ισραήλ.